<< Naar Pagina 11 < Vorig Artikel Volgend Arikel > Print Pagina
'Het is een stukje cultuurhistorie'
Oosterdelmolen 150 jaar oud
LANGEDIJK - De redactie van het Langedijker Nieuwsblad ontving afgelopen week een mailtje van Arie Dekker met de mededeling dat de Oosterdelmolen in Broek op Langedijk dit jaar 150 jaar bestaat. Een gesprekje met de 55-jarige Langedijker leert dat hij bijzonder ge´nteresseerd is in de historie van molens. "Ik zie het als een stukje cultuurhistorie. Nederland is dankzij deze zogenaamde poldermolens honderden jaren droog gebleven. Dat mag in mijn ogen niet vergeten worden."

Arie Dekker's fascinatie voor molens stamt uit zijn vroegste jeugd. "Ik ben opgegroeid tegen het Oosterdelgebied aan en in mijn beleving stond de molen toen best ver weg. Dit sfeerbepalende beeld intrigeerde mij en dat is altijd zo gebleven. Molens gaan me aan m'n hart en ik voel me er op een aparte manier bij betrokken. Ik zoek ze regelmatig op in Nederland en tijdens vakanties ook in het buitenland." Al roeiend kwam Arie erachter dat de Oosterdelmolen 150 geleden voor het eerst zijn werk deed. "Ik kom er vaak langs en dat jaartal 1868 viel me al lang op. Het is een windmolen die water van een lager niveau naar een hoger niveau verzet. Een zogenaamde poldermolen van de polder Geestmerambacht die samen met tien andere molens afdeling D van de polder bemaalden. Dat was een vrij groot gebied. Van deze tien molens zijn alleen de Oosterdelmolen en de Twuyvermolen in Sint-Pancras nog over."

Historie

Arie Dekker dook in de historie van de jarige molen en kwam erachter dat de voorganger van Oosterdelmolen aan het zuideinde van Broek op Langedijk stond. Deze brandde in 1867 af. Arie: "Omdat de biotoop: de ruimte die vrij wordt gehouden voor een goede windvang, van de molen al was verslechterd werd besloten hem niet op dezelfde plaats te bouwen. Hij moest noordelijker komen te staan. Daar zou de molen meer wind vangen en dat is voor de bemaling van polders van cruciaal belang. Ook de beeldbepalende plek van deze molens is essentieel, want een poldermolen staat altijd op een plek waar water moet worden uitgemalen. Wegens bepalingen van de brandverzekering moest de molen wel in dezelfde plaats herbouwd worden. Al in 1868 was er een nieuwe molen gebouwd. Dat is in de huidige tijd nog een behoorlijk opgave." De geschiedenis leert voorts dat de molen in 1913 tijdelijk werd stilgezet om alleen nog met hoog water ingezet te worden. Door de Eerste Wereldoorlog is de molen in 1914 echter weer in gebruik genomen. Arie: "Tijdens de Eerste Wereldoorlog was de energiebehoefte groot en de molen bracht redding. Denk aan de windmolens van tegenwoordig."

In 1926 is de Oosterdelmolen definitief buiten gebruik genomen. De molen is sloop bespaard gebleven en heeft vlak na de Tweede Wereldoorlog nog gemalen. Na een restauratie in '74/'75 draait de molen nog incidenteel.

Wandelen langs de molen

Deze bewoonde molen is helaas niet te bezoeken. Wel kan de molen worden bewonderd tijdens een wandeling over het Eerstelingenpad. Het is een afwisselende rondwandeling van 4,5 km over de onverharde Oosterdijk, waar honden niet zijn toegestaan. Als startpunt kan bijvoorbeeld het Havenplein in Broek op Langedijk dienen, waarna via de Reiger, Lepelaar en Dorpsstraat weer teruggewandeld kan worden naar het startpunt. De wandeling kan steeds langer gemaakt worden door een volgende brug te nemen over de sloot langs de Oosterdijk tussen de molen en bedrijventerrein De Wuijver in Noord-Scharwoude.

"Tijdens de nationale Molendagen die jaarlijks in het tweede weekend van mei worden gehouden, is het mogelijk een kijkje te nemen in ruim 900 draaiende molens in den lande. Ik kan het echt iedereen aanraden", besluit molenliefhebber Arie Dekker.


Vergroot Foto

De jarige Oosterdelmolen. (Foto: Emil de Jong/kijklens.nl)

<< Naar Pagina 11 < Vorig Artikel Volgend Artikel > Print Pagina